Marokko

Hassan II overleden

Hassan II, de koning, die 38 jaar over Marokko regeerde, stierf op vrijdag 23 juli 1999 aan een hartstilstand. Hij werd op 9 juli 1929 geboren te Rabat. In 1961 volgde hij zijn vader, Mohammed V, op, die in 1957 de titel van koning had aangenomen.

Hassan II heeft zijn land met straffe hand geregeerd, maar werd in de loop van de tijd wat milder, mede onder invloed van kritiek uit het westen op zijn mensenrechtenbeleid. Tot tweemaal toe werd een aanslag op zijn leven gepleegd. Tegen één van zijn naaste vrienden zei hij eens: "Toen ik de troon besteeg dacht men dat ik het niet lang zou volhouden."

Bij zijn begrafenis op zondag 25 juli 1999 kwamen vele wereldleiders, waaronder koning Juan Carlos van Spanje (een bijzondere vriend van Hassan II), Clinton en Chirac naar Rabat om hem de laatste eer te bewijzen.

Geschiedenis

De geschiedenis van Marokko begint al ver voor de christelijke jaartelling. De Feniciers stichtten al in de 13e eeuw voor Christus handelsposten op de Westkust van Marokko. De Romeinen zijn er geweest en de Vandalen, waarna Byzantium trachtte hier invloed te krijgen, maar de onafhankelijke Berberstammen bleven in feite het land beheersen. Na 700 n.C. werd het gebied door de Arabieren veroverd, maar ook in deze tijd bleven de Berbers in feite de baas. Er werd veel strijd gevoerd door velen die het land in handen trachtten te krijgen. Omstreeks het midden van de 17e eeuw kwam het land in handen van de Filali-sjarifen van Tyafilalet van wie Mawlai Ismail al-Samin het gezag in het land wist te herstellen. Ondanks alle verwikkelingen, die het land heeft meegemaakt, hebben de Filali-sjarifen zich tot op de huidige dag weten te handhaven.
Na Algerije in handen te hebben gekregen kwamen de Fransen in 1830 in oorlog met Marokko, omdat dit land Algerije trachtte te steunen. Na een internationale conferentie in 1880 garandeerden de verschillende mogenheden de zelfstandigheid van Marokko, maar na een verdrag in 1904 tussen Engeland en Frankrijk werd Marokko verdeeld, waarbij de internationale zône van Tanger ontstond. Voortdurend bleef de situatie gespannen en werd het land verschillende malen door vreemde troepen bezet.

Vrije Fransen

In 1939 sloot Marokko zich aan bij de Vrije Fransen, maar de nationalisten richtten een eigen partij op die volledige onafhankelijk voor Marokko opeiste onder sultan Mohammed ibn Joesoef. Er ontstonden in de volgende decennia gespannen situaties, maar uiteindelijk werd Ibn Joesoef weer als sultan erkend. In 1956 erkende Frankrijk opnieuw de onafhankelijkheid van Marokko. In 1956 werd het land lid van de Verenigde Naties en in 1958 van de Arabische Liga. Ook Tanger kwam weer onder Marokkaans beheer. In 1965 werd door de Verenigde Naties een resolutie aangenomen waarin Spanje werd opgedragen Ifni en de Spaanse Sahara te dekoloniseren. Wat Ifni betreft werd de resolutie uitgevoerd.
In 1957 nam Sultan Ibn Joesoef de titel van koning aan. Hij regeerde verder als Mohammed V. In 1961 werd hij door zijn zoon Hassan II opgevolgd.
Er ontstonden allerlei conflicten met de buurlanden en met Spanje. Uiteindelijk leidden die er toe, dat de Westelijke Sahara werd ontruimd, maar kort daarna werd het gebied als provincie bij Marokko ingelijfd. Dit gebeurde nadat Hassan zijn volk opdracht had gegeven tot de zgn. Groene Mars naar de Westelijke Sahara om de wereld te tonen dat dit gebied nooit van Spanje was geweest, maar altijd had toebehoord aan Marokko. Hiermede oogstte hij in eigen land veel goodwill.

De Westelijke Sahara

De Westelijke Sahara was echter door de naar een zelfstandige Sahara strevende Polisario-beweging uitgeroepen tot Democratische Arabische Republiek Sahara. Marokko verbrak alle betrekking met die landen, die deze republiek erkenden. Perez de Cuellar, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, kwam met een plan om een referendum te houden over de toekomst van dat gebied, maar steeds weer werd dit referendum uitgesteld. Het ziet er thans echter naar uit dat het in 2000 zal worden gehouden.

Hassan II

Hassen II slaagde er in na verloop van tijd weer in om tot een betere verstandhouding met zijn buurlanden te komen. Hij speelde ook een grote rol in het vredesproces in het Midden Oosten, dank zij zijn ontmoetingen met de minister van Buitenlandse Zaken van Israël Shimon Peres. Ook met Frankrijk en de Verenigde Staten wist hij nauwere banden aan te knopen. In het eigen land zette hij zijn voorzichtige pogingen tot democratisering voort. Ook zorgde de koning er voor dat er meer rekening zal worden gehouden met de Berberse cultuur. In een conflict over visserijrechten met de Europese Unie wist de koning een belangrijke overwinning te behalen ten gunste van de Marokkaanse vissers.

De opvolger

Hassan II zal worden opgevolgd door zijn zoon Mohammed VI, die zijn emoties toonde tijdens de begrafenis van zijn vader. Het schijnt gebruik te zijn, dat de koning van Marokko een gehuwd man moet zijn. Maar zelfs tot na de begrafenis was niet bekend dat Mohammed VI, die als vrijgezel bekend stond, inmiddels getrouwd zou zijn. Kort na de begrafenisplechtigheid sijpelde het bericht door dat Mohammedj enkele uren voor de dood van zijn vader in het huwelijk zou zijn getreden met Amina, een jonge Berbervrouw uit Tafilalt. Zij zal dus koningin Amina worden.

Jongste Arabische monarch

Mohammed VI is met zijn 35 jaren de jongste Arabische monarch. Het is te hopen dat de jonge koning in staat zal zijn het beleid van zijn vader te vervolgen. Niet alleen in zijn buitenlandse politiek, bijv. in het vredesproces in het Midden-Oosten, waarop verschillende Westerse regeringsleiders hebben aangedrongen, maar ook in zijn eigen land. Er zijn voor hem nog vele problemen in zijn land te overwinnen, bijv. op de gebieden van het onderwijs, de belastingen en de voltooiing van het democratiseringsproces.

Meer informatie

Postzegels 1999